Edirne Merkez ve Süloğlu Süt Üreticileri Birliği Başkanı Mustafa Suiçmez Tarım ve Orman Bakanı Vahit Kirişci’nin geçtiğimiz hafta Edirne ziyaretini değerlendirdi. Bakan Kirişçi’nin basına kapalı yapılan toplantısında Edirne için önemli müjdeler verdiğinin altını çizen Suiçmez, Edirne’nin İPART programına alınmasının kent için önemli bir değer olduğunu vurguladı.
Suiçmez, gazetemize yaptığı açıklamada, Tarım ve Orman Bakanı Vahit Kirişçi’nin Edirne ziyaretinde yaptığı açıklamaların bir çoğunun Edirne tarımı için çok önemli gelişmeler olduğunu vurguladı. Kent için en önemli gelişmeler olarak 4 ana başlıkta sıraladığı açıklamalar hakkında açıklamalarda bulunan Suiçmez, açıklamasında şunlara yer verdi:
“Sayın bakanımızın Edirne ziyaretini ben çok verimli buldum. Sayın bakanımıza meralar ve hayvancılıkla ilgili bazı sorularımız oldu. Bu sorularımızın cevaplarını çok açık bir dille cevapladı. Bunlardan bana göre 2023 yılında Edirne ilimizin İPART programına alınması. İPART’ ne olduğunu bilenler bilir. Bugüne kadar Türkiye'de 42 il’de uygulaması vardı. Çok ciddi devlet destekleri var. Hibe olarak destekler veriliyor. Tabii biz bugüne kadar bu programdan yararlanamadık. Mevzuat gereği kalkınmada öncelikli iller bundan faydalandı. Ancak bunun 2023'te müjdesini sayın bakanımız vermiş oldu.
ÇÖZÜLMESİ GEREKEN SORUNLAR İÇİN ÇALIŞMA BAŞLADI
Diğer bir konu hepimizin yine bütün üreticilerimizin özellikle bitkisel üretim yapan üreticilerimizin mağduriyet yaşadığı yıllardan beri bu sorunun çözülmesi gerektiği defaten büyüklerimize hep izah ettik. ÇKS (Çiftçi Kayıt Sistemi) kayıtlarında tapu kaydı bulunmayan yerlerde yapılan üretimin Devlet desteklerinden faydalanamaması. Bu benim de var, hemen hemen bütün çiftçilerimizin mutlaka bu tür sorunu vardır. Bir yerde 10 dönüm bir yerde 100 dönüm herkes de bu kayıt dışı üretim tarla var. Bunun da sebebi dedesinden, babasından kalan yerlerin tapuda intikalinin sağlanmaması ve bu yerlerin işleniyor olması. Ancak bunları ÇKS’ye kayıt ettiremiyoruz. Tapu devri yapılmadığı için bunları ÇKS’ye koyamıyorduk. Kira sözleşmesi olsa bile geçerliliği yoktu. Tapu kayıtları oluşturulmadığı için. Bunların son rötuşları bakanlıkta yapılıyor. Özellikle bu tür yerleri işleyenler ÇKS kaydı olmadığı için herhangi bir destek alamıyordu devletten. Bu da mağduriyet yaratıyordu. Ortada üretim var ama destek alamıyordu. Çünkü nedeni de tapu devri yapılmadığı için kişinin ismine işlediği arazi kayıtlı görünmüyordu. Kira sözleşmesi de pek geçerliliği yoktu. Şimdi yeni yapılan düzenleme ile bundan sonra tarlanın sahibine değil tarlayı işleyene destek vereceğiz. Bu çok önemli bir şey.
PARSEL BAZLI ÜRETİM MODELİ
Bir başka konuda ise parsel bazlı üretim diye bir model var. Bu da çok önemli bu hemen rayına oturacak bir şey değil. Bunu eğer gerçekten algılayan ve tarımla uğraşan kişi varsa bunu ne kadar önemli olduğunu anlayacaktır. Bizler sürekli Hollanda'yı örnek gösteriyoruz. Küçücük coğrafyasında şu kadar üretim yapıyor, bu kadar üretim yapıyor diye sürekli örnekler gösteriyoruz. İşte Hollanda planlı üretim yaptığı için örnek gösteriliyor. Şimdi sayın bakanımız da bu tür bir çalışmayı örnek göstererek Türk çiftçisinin, üreticisinin hizmetine sunacak. Parselde o toprağın yapısına göre hangi ürün yetişecekse bunlar tespit edilerek Ekim yapılacak. Eğer bu tarlada buğday, ayçiçeği, pirinç üretilecekse bunların hepsi sınıflandırılacak. Örnek vermek gerekirse pancar olmuyorsa ısrarla pancar ekmenin, fasulye ekmenin bir anlamı yok. Hem üretim yapana maliyetler açısından zarar yazacak hem de devlet bunlardan zarar ediyor. Çiftçinin üretim kaybı olduğunda genel anlamda baktığımızda ülkemiz kaybediyor. Onun için bunların sınıflandırılarak bir sistem dahilinde üretime geçilecek. Daha önceden biliyorsunuz havza bazlı üretim modeline geçilmişti. Şimdi bu havza bazlı üretim modeline geçildiğinde daha geniş bir yelpazede bu çalışma yapılacak. Yani o havzada parsel bazlı üretim yapılacak benim tarlam var ben istediğimi ekerim yok öyle bir şey! Ekemezsin. Bu doğru bir şey. Bir ilin veya o toprağın ihtiyacı neyse üretim yapısına göre değerlendirme yapılacak ve hangi ürünü daha fazla veriyorsa onun ekilmesi sağlanacak verimin arttırılması sağlanacak. Bu noktada bunların çalışması tamamlandı. 2023 yılında hayata geçirilecek. Bunlar biraz zaman isteyen projeler ancak çok önemli ve olması gereken projeler. Ülkemizin geleceği açısından bu çalışmalar önemli. Bizler bunları yapmak zorundayız. Çünkü biliyorsunuz bu sene Ukrayna-Rusya savaşından dolayı tahıl koridoru açıldı. Cumhurbaşkanımız bu konuda devreye girdi. Eğer bunlar yapılmasaydı bu sevkiyatlar olmayacaktı. Konusunda uzman kişiler ilgililer bunların daha bir şey olmadığını ilerleyen süreçte bu savaşın devam etmesiyle daha büyük sıkıntıların gıda üzerinde yaşanabileceğine dikkat çekiyorlar. Eğer biz bu ve buna benzer üretim modellerini hareketlendirirsek yaşanacak gıda krizlerinden en az seviyede etkilenmemiş sağlanacak.
EDİRNE’DE ÖRTÜ ALTI ÜRETİCİLİK GELİŞECEK
Diğer bir yanda ise sayın bakanımız Edirne için çok güzel bir şey söyledi. Burada bir öngörüden ziyade bizlere de büyük görevler düşüyor üreticiye. Bu örtü altı üretim modeli. Yani seracılık. Sayın Bakan şöyle bir örnek verdi orada. Çok doğru bir örnek İstanbul biliyorsunuz büyük bir metropol ve 20 milyonun üzerinde bir nüfusu var. İstanbul ile Edirne arası 250 km. Sayın bakan bu şekilde bir örnek verdi. Ama bugün bakıyorsunuz İstanbul gibi bir metropolün ihtiyaçları 800-900 km ötedeki Antalya, Mersin'den karşılanıyor ve bu da Lojistik anlamında nakliye maliyetlerinin artmasına sebep oluyor. Uygulaması düşünülen örtü altı model için ciddi anlamda desteklerin olacağı söylendi. Burada verilecek desteklerle Edirne ve Trakya bölgesinde üreticiler örtü altı üretim yapabilecekler. Yani seracılık faaliyetlerini genişletebilecekler verilecek desteklerle.
STK’LARIN KÖPRÜ OLMASI GEREKİYOR
Ama burada önemli olan bizim gibi STK’lara büyük görevler düşmesi ve bunun hayata geçirilmesi. Ne gibi destekler bunlar diye soracak olursak. Burada İstanbul ile Edirne arasında kooperatifler bir köprü oluşturacak. Yani bizim burada Hasan Aga, Ayşe ablam ürettiği ürünü domatesini, biberini, fasulyeyi üretecek ama onu kendi başına pazarlayamaz veya ürettiği ürünü deposunda belli yerlerde stoklayamaz. Bu yüzden Kooperatifler devreye girerek depolama anlamında alanları oluşturacak veya pazar anlamında bir çalışma yapacak. Bu ürünün pazarlamasını sağlayacak. Eğer bunları yaparsak gerçekten Edirne bize ciddi katma değer oluşturacak. Bunları kaçırmamamız lazım. 2022 yılına bakarsak buğday, ayçiçeği pirinç anlamında hem destek anlamında hem de diğer anlamda Allah razı olsun çok ciddi destekler sağladılar bugüne kadar. Görülmemiş derecede destekler verildi.”
Suiçmez toplantıda hayvancılıkla ilgili sorularının da olduğunu hatırlatarak, “Bizler hayvancılığı da sorduk sayın bakanımıza. Bunlarla da ilgili olarak bakanlık çok ciddi desteklemeler vereceğini üretim modellerine göre söyledi” dedi.
Yavuz Göktaş
